This is default featured slide 1 title

This is default featured slide 2 title

This is default featured slide 3 title

This is default featured slide 4 title

This is default featured slide 5 title

KAŻDY DOŚWIADCZYŁ

Każdy zapewne doświadczył nagłego odczucia, że pospolite słowo widzi na drukowanej stro­nie w całkiem nowym świetle. Od dzieciństwa czyta­liśmy to słowo, ale nagle ten układ liter wydaje się nam całkowicie arbitralny i uświadamiamy sobie, że mogą one przedstawić wszystko, co chcielibyśmy zde­finiować. Takie doświadczenie jest wstępnym warun­kiem logicznego pojmowania języka. Rozróżnienie to można zastosować do kultur Grecji i Rzymu. Miał rację Vico twierdząc, że mądrość sta­rożytnych jest mądrością wcieloną w poezję, przed prozą logiczną. W starożytności powstało wiele arcy­dzieł poetyckich, zanim filozofowie zaczęli pisać trak­taty logiczne. Grecja archaiczna, od czasów Homera do Ajschylosa, posługiwała się nową sztuką zapisywa­nia i utrwalania słów (alfabet zapożyczono od Feni­cjan) nader oszczędnie. Było to nadal społeczeństwo mówiące.

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn

PISMO I DRUK

Jak wykazał McLuhan i inni myśliciele, pismo i druk sprzyjają bardziej logicznej postawie wobec języka. Kiedy czytelnik nie jest już bombardowany słowami, może dystansować się od tekstu. Ma czas na refleksję, powtórną lekturę, analizę. Pisanie i drukowanie same są procesami analitycznymi, rozbijają strumień języka mówionego na nieciągłe jednostki — symbole alfabetu, słowa, zdania. Czytelnik używa oczu zamiast uszu, lub łącznie z nimi, i, w każdym przypadku, skłania go to do przyjęcia bardziej abstrakcyjnej perspektywy wo­bec języka, który widzi. Zdanie pisane lub drukowane samo prowadzi do analizy strukturalnej — czego nie czyni słowo mówione — ponieważ oko czytelnika mo­że przebiegać po słowach i powracać do nich, dając mu czas na dzielenie zdania na wizualnie pojmowane części i analizę ich funkcji gramatycznych. Ciche, re­fleksyjne czytanie także wpaja nam arbitralność każ­dego symbolu.

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn

Z MÓWIONEGO NA PISANY

Na ogół umysł poetycki przedkłada język mówiony nad pisany. Kultury pierwotne, nie znające sztuki pi­sania, są najbardziej skłonne przypisywać wielką wła­dzę słowom mówionym, szczególnie nazwom: stąd ich tabu związane z imionami bogów, stąd potrzeba zacho­wywania imienia w tajemnicy przed wrogiem itd. W każdej niemal kulturze, pierwotnej czy rozwiniętej, słowa mówione mają większy, zmysłowy i estetyczny, wpływ aniżeli słowa pisane. Poeci zawsze podkreślali, że ich utwory ujawniają pełny efekt tylko wtedy, gdy się je czyta na glos, recytuje lub — w przypadku dra­matu — odgrywa przed publicznością. Nawet w na­szych czasach poeci to ludzie, którzy, po części wie­rzą w magiczną władzę języka opanowywania świata rzeczy. Dźwięk, mimo wszystko, dociera do nas fi­zycznie, narzuca się światu w sposób, w jaki nie robi tego słowo pisane.

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn

DLA UMYSŁU POETYCKIEGO

Dla umysłu poetyckiego symbol pozostaje w bezpośrednim i naturalnym związku z symbolizowaną rzeczą. Nazwy rzeczom mógł dać Bóg lub mógł je wy­brać człowiek, ale w obu przypadkach nazwy pasują do rzeczy. Słowa mają władzę nad rzeczami. Nie tylko denotują rzeczy, ale je kontrolują. Nie tylko nazywa­ją idee, jak „prawda” lub „dobro”, ale prowadzą nas do rzeczy, które nazywają. Umysł logiczny nie akcep­tował tego. Akt symbolizmu jest czystym wymysłem i słowa z rzeczami wiąże tylko konwencja. Nie pozwa­lają nam na żadną magiczną kontrolę nad światem przedmiotów: tylko dlatego, że żyjemy w określonej kulturze z określonym językiem, używamy nazw tak, jak używamy. Z drugiej strony, sposób, w jaki słowa pasują do siebie, struktury, jakie tworzymy, gdy uży­wamy języka — wszystko to budzi w umyśle logicz­nym wielkie zainteresowanie, niezależnie od wiedzy o  świecie zewnętrznym zdobywanej dzięki językowi.

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn
error: Content is protected !!